Herzog na Antarktydzie

Tadeusz Sobolewski
10.05.2010
A A A
Herzog znalazł dla siebie niszę w telewizji popularnonaukowej. Kręci w najodleglejszych zakątkach Ziemi filmy proroctwa o końcu i początku świata podszywające się pod reportaże z Discovery Science.

Spotkania na krańcach świata - film dokumentalny, USA 2007 reż. Werner Herzog

 

Niedziela TVP 2 23:40

Jak u późnego Felliniego każdy film Herzoga jest poematem, który mógłby nosić w tytule nazwisko reżysera. W każdym momencie czuje się na ekranie jego spojrzenie, które staje się naszym spojrzeniem. Słychać jego namiętny komentarz wygłaszany twardą, niemiecką angielszczyzną.

 

"Spotkania na krańcach świata" zaczynają się we wnętrzu samolotu, który wiezie naukowców do bazy na Antarktydzie. Jedni siedzą pod ścianami kabiny pochyleni nad laptopami, inni śpią. Z Nowej Zelandii nad Morze Rossa leci się wiele godzin. "Ciekawe, co im się śni?" - zastanawia się Herzog. Później udaje mu się do tych snów dotrzeć.

 

Na początku filmu dziękuje tym, którzy umożliwili mu podróż na koniec świata, i uprzedza, że nie leci tam, by nakręcić kolejny dokument o pingwinach. Sama podróż jest najważniejsza - nie tyle film, ile stojące za nim przeżycie: "ekstatyczna prawda".

 

Dojdziemy do niej w ostatniej sekwencji filmowanej pod lodem, gdzie woda ma temperaturę -2 st. C. Reflektor nurka Samuela Bowersa wydobywa z mroku tańczące formy: kolorową meduzę obwieszoną ruchomymi festonami i wrzecionowate jajo, które pulsującym ruchem mknie przed siebie jak żywy model kosmosu.

 

Finałowa podwodna wizja rzeczywiście jest rodzajem filmowej mszy - adoracją istnienia, ginącego i odradzającego się, pulsującego w formach pozaludzkich, które żyły na Ziemi przed człowiekiem i będą żyły po nim. Adoracja natury, w której nie ma podziału na duszę i materię.

 

Czy podróż na Antarktydę nie jest próbą wyobrażenia sobie świata po klęsce, gdzie w księżycowym krajobrazie, może już nieziemskim, zgromadziła się elita ludzkości?

 

To nie musi być katastrofa ekologiczna - to może być katastrofa mentalna, cywilizacyjna. W archiwalnych wstawkach przebijają obrazy świata zidiociałego. Jego reprezentantami są rekordziści z Księgi Guinnessa przemierzający Saharę autem na wstecznym biegu lub z butelką na głowie - parodia dawnych odkrywców w świecie, gdzie pozornie nie ma już nic do odkrycia.

 

Na biegunie południowym łopocą dziś flagi wielu państw, o Antarktydę konkurują mocarstwa, na szczęście nie wpuszcza się tam jeszcze na szerszą skalę turystów.

 

Herzog szydzi z tego wyścigu. Czy rzeczywiście - pyta - ludzka przygoda w swoim pierwotnym znaczeniu straciła sens? I odnajduje ten sens wśród naukowców, którzy w dziewiczym środowisku Antarktydy badają mikro- i makrokosmos. Choć żyją tu w okolicznościach mało romantycznych i nie przypominają Herzogowskich szaleńców, jednak są kimś więcej niż naukowcami: filozofami, artystami, mistykami.

TV.Gazeta.pl to portal posiadający aktualny program telewizyjny ponad 135 stacji - zarówno polskich jak i zagranicznych. Dokładny program TV obejmuje nie tylko popularne kanały telewizyjne takie jak TVP 1, TVP 2, Polsat czy TVN ale również te mniejsze - AXN, Filmbox, Canal+, HBO 2 itd. Dla Państwa wygody stacje TV zostały dodatkowo podzielone tematycznie. Kanały telewizyjne zostały posortowane w tematyki - filmowa, sportowa, rozrywkowa, dla dzieci, muzyczna, edukacyjna i ogólnotematyczna. Na stronie głównej wyświetlany jest program TV od aktualnej godziny dla najpopularniejszych stacji telewizyjnych. W prosty sposób można wybrać interesującą nas stację, porę dnia lub konkretny dzień tygodnia. Program TV widoczny na stronie głównej można dostosować do swoich indywidualnych potrzeb. Wystarczy zarejestrować się w serwisie i wybrać stacje, które mają być wyświetlane zaraz po wpisaniu adresu tv.gazeta.pl.